Box 3 in begrijpelijke taal: wat betaal je over spaargeld en beleggingen, wat heeft de Hoge Raad beslist, en wat verandert er in 2027? Lees wat jij moet weten over vermogensbelasting.
💰 Box 3 en je vermogen: hoe zit het nu écht?
Heb je spaargeld, beleggingen of een tweede woning? Dan krijg je vroeg of laat te maken met belasting in Box 3. Maar hoe werkt dat precies en waarom is het systeem de afgelopen jaren zo vaak aangepast?
In dit artikel leggen we uit:
- Wat Box 3 inhoudt
- Hoe de belasting nu wordt berekend
- Wat de Hoge Raad hierover heeft beslist
- Wat er vanaf 2027 gaat veranderen
- En hoe jij slim kunt omgaan met je vermogen
📦 Wat is Box 3?
Box 3 is het onderdeel van de inkomstenbelasting waarin je inkomsten uit vermogen worden belast. Denk aan:
- Spaargeld
- Beleggingen
- Een tweede woning
- Crypto
- Schulden (aftrekbaar boven een drempel)
Je betaalt geen belasting over het vermogen zelf, maar over het veronderstelde rendement dat je ermee zou behalen. Dit heet officieel de vermogensrendementsheffing.
⚖️ Waarom is het systeem aangepast?
Tot eind 2021 rekende de Belastingdienst met vaste rendementen, ongeacht wat je écht verdiende. Dat leidde tot frustratie: spaarders betaalden belasting over rendementen die ze nooit hadden gezien.
Op 24 december 2021 oordeelde de Hoge Raad dat dit systeem in strijd was met Europees recht. Sindsdien is er een overgangsregeling van kracht (2023–2026), waarbij het rendement per vermogenscategorie realistischer wordt ingeschat.
Maar… in juni 2024 gaf de Hoge Raad opnieuw aan dat ook deze methode niet altijd eerlijk uitpakt. Daarom werkt de overheid nu aan een nieuwe regeling op basis van werkelijk rendement, die vanaf 2027 moet ingaan.
🧮 Hoe werkt de berekening in 2025?
Je vermogen wordt verdeeld in drie categorieën:
| Categorie | Fictief rendement 2025 (voorlopig) |
|---|---|
| Spaargeld | 1,44% |
| Overige bezittingen | 5,88% |
| Aftrekbare schulden | 2,62% |
Je berekent per categorie het rendement, telt alles op, trekt schulden af, en vermindert het resultaat met het heffingsvrije vermogen:
- Alleenstaand: €57.684
- Fiscale partners: €115.368
Over het belastbare deel betaal je 36% belasting.
📊 “Rekenvoorbeeld: Situatie heer Pieters (alleenstaand)”
⚠️ Wat betekent de uitspraak van juni 2024?
Als jouw werkelijke rendement lager is dan het fictieve, mag je bezwaar maken. De Belastingdienst komt met instructies over hoe je dat kunt aantonen.
Vanaf 2025 kun je kiezen: belasting betalen over het fictieve rendement óf over je werkelijke rendement en je betaalt dan over het laagste van de twee.
🔮 Wat verandert er vanaf 2027?
Het kabinet werkt aan een structureel nieuw stelsel waarin je alleen belasting betaalt over het rendement dat je écht hebt behaald. Denk aan:
- Rente op spaargeld
- Dividend op aandelen
- Huurinkomsten uit vastgoed
Kosten zoals onderhoud of bankkosten tellen niet mee. Verlies op beleggingen mag je wel verrekenen, maar je krijgt geen geld terug bij negatief rendement.
🎁 Tip: vermogen schenken?
Wil je belasting besparen én je (klein)kinderen helpen?
- Overweeg een schenking voor studie of woning
- Let op de jaarlijkse vrijstellingen
- Houd rekening met schenkbelasting
📘 Samenvattend
| Jaar | Methode | Belastingtarief |
|---|---|---|
| 2023–2026 | Fictief of werkelijk rendement | 36% |
| Vanaf 2027 | Werkelijk rendement (gepland) | Nog te bepalen |
📌 Check je situatie viaMijnpensioenoverzicht.nlof raadpleeg je belastingadviseur voor persoonlijk advies.

